بند مهار اسفراین قدیمی ترین بند در منطقه شمال شرق ایران۱ و یکی از قدیمی ترین بندهای کل کشور بنا به اطلاعات مندرج در سایت گنجینه ملی آب ایران می باشد. این بند در 39 کیلومتری شهر اسفراین و 1.5 کیلومتری روستای کلاته سنجر واقع و بر روی رودخانه قره سو(کال شور) احداث گردیده است.این بنا را به سه دوره ساسانیان، سلجوقیان و مغول نسبت می دهند.این بند از سنگ و ساروج ساخته شده و در مرمت های بعدی آن آجر بکار رفته که بیشتر آن از بین رفته و فقط کمی از دیواره اصلی آن(کمی سنگی و کمی هم آجری) باقی مانده است.به نظر می رسد دیواره سنگی قدیمی تر از قسمت آجری باشد.این بند در امتداد شمال به جنوب بنا شده،بصورتی که دریاچه سد در شرق قرار داشته و آبی که از سد خارج می شده در سمت غرب جریان می یافته.بر خلاف سایر سدهای قدیمی که در دره های باریک و عمیق احداث می شده این بند در دشت و بین تپّه های کم ارتفاع احداث شده.با توجه به اینکه این بند بسیار قدیمی بوده و همچنین از لحاظ محل احداث،خاص محسوب می شود امّا اداره میراث فرهنگی مراقبتی از آن به عمل نیاورده و اکنون هم در قسمت سنگی و هم در قسمت آجری آن حفاری هایی انجام شده و این بند را که در طول سالیان دراز آسیبها دیده و قسمت اندکی از آن از حوادث روزگار جان به در برده را به ورطه نابودی کامل می کشاند.همچنین این بند نشان دهنده تلاش زیاد نیکانمان به دلیل احداث بند در محلی می باشد که زمین اطراف آن خاکی بوده و سنگی در آن حوالی یافت نمی شود و دیگری دانش بالای سد سازی گذشتگان که در پهنه دشت، بندی برای مهار آبهای فصلی ایجاد کرده اند و اکنون پس چندین قرن مطالعاتی در حال انجام است که سدی در همان حوالی روستای کلاته سنجر زده شود،علاوه بر بند خاکی که به همت جهاد سازندگی شهرستان در بالاتر ار روستا احداث شده و باعث احیا قنات روستا که کم آب شده بودگردید.برای دیدن عکس هایی که از این بند تهیه کرده ایم به قسمت گالری تصاویر سایت مراجعه فرمایید.
بند مهار اسفراین
3 02 2008۱ متشکل از استان های مازندران و گلستان 100٪ خراسان68.97٪ سمنان1٪ گیلان28٪ به وسعت 263103 کیلومتر مربع می باشد.
